Verhagen: geen Zwitsers model
19 november 2010 - Het slot van ‘Meet the Future’ bleek een paukenslag. ELI-minister Maxime Verhagen onthutste de duizenden bèta-toppers en bestuurders met de kille afwijzing van inspirerende internationale voorbeelden en de aankondiging “een hark door het institutenlandschap” te willen halen. Het schril contrast met de internationale inspirator Steve Wozniak en icoon Neil Armstrong, en met de positieve toon van minister Van Bijsterveldt schrok velen op.
"De verkeerde speech met de verkeerde toon voor het verkeerde
publiek." De recensie van een R&D-topman tegen
ScienceGuide werd breed gedeeld in de nazit van de grote
bèta-techniek summit. Verhagen hield een ambtelijk-politiek betoog
na een dag waarop de duizenden aanwezigen sommige van "hun helden"
in wetenschap en technologie hadden kunnen toehoren.
Apple-oprichter Steve Wozniak bleek bijvoorbeeld zo gegrepen dat
hij na zijn eigen speech uren later aan een
koffietafeltje in de foyer nog steeds discussies voerde en
iPhones, iPads en iPods signeerde met een zwierige "Woz"
handtekening. De gadgets werden stralend als een relikwie weer
meegenomen en studenten fotografeerden elkaar massaal met hun eigen
Woz-Pod of -Pad in de hand.
Real Madrid is te duur
Verhagen vroeg zich af hoe Nederland de economische groei kon
versnellen. Dat kon niet zoals Singapore. Daar koopt men de beste
mensen voor de nieuwe tech-kansen en zet ze bij elkaar. "Dat is net
Real Madrid en daar voor hebben wij het geld niet," aldus de
ELI-bewindsman. Het Zwitserse model "klinkt aantrekkelijk" door
forse focus en massa met weinig overheidssubsidies. Maar "dit
nadoen zou moeilijk zijn" en Nederland had toch zelf ook mooie
modellen: Wageningen of het SciencePark in Utrecht.
Deze hollandisering van het beleid is extra pijnlijk omdat velen in
de kennissector de minister voor zo'n Zwitsers model en een
bijpassende Kennis- en Innovatieraad hadden willen winnen. Ook een
CDA-partijgenoot als TU-Delft chef Dirk Jan van den Berg in gesprek
met ScienceGuide. Het verkiezingsprogramma van het CDA
bevat ook een nadrukkelijke uitspraak ten gunste van zon'n raad en
nieuw model van R&D en innovatie beleid.
Met een hark door het landschap
De lijn van Verhagen was verder een van deregulering om minder
innovatie "in de weg te zitten" en een drastische aanval op de
topinstituten van R&D. "Wij gaan een hark door dat landschap
halen. Daar zijn nog steeds te veel niet samenwerkende instituties
aanwezig zonder gemeenschappelijke agenda's." Hier boden de
landbouwsector en Deltares betere voorbeelden, betoogde Verhagen.
Begin 2011 zal hij reeds een strategiebrief uitbrengen
hierover.