De 'vergeten' Romeinse stad Forum Hadriani, gelegen bij Voorburg
blijkt van internationaal belang. Deze plaats ontwikkelde zich tot
een 'doorsnee' Romeinse stad, wat betreft het aantal inwoners en de
omvang. De stad speelde bovendien een strategische rol bij het
functioneren van de grenszone, de Limes.
Dit ontdekte VU-onderzoeker Tom Buitendorp die 15 december
promoveert op zijn onderzoek. In lijn met de ingebrachte
aanbeveling, heeft een speciale commissie afgelopen vrijdag het
kabinet geadviseerd Forum Hadriani op termijn samen met het
Nederlandse deel van de Limes te nomineren voor het
Werelderfgoed.
Keizer Hadrianus
De hoge stand van het grondwater heeft zeldzame organische resten
geconserveerd, zoals houten havenkades. Aspecten van het stadsleven
zijn ook 'bevroren' door zeeklei die als de lava van Pompeii
werkte. De goed bewaard gebleven stadsplattegrond is van bijzonder
belang omdat de plaats een van de eerste bekende bouwprojecten van
keizer Hadrianus was.
Het stadsontwerp lijkt een weerspiegeling van de nieuwe strategie
van Hadrianus die grote invloed zou hebben op de geschiedenis van
Europa. En aangezien Hadrianus hoogstwaarschijnlijk de plaats
bezocht met zijn mobiele regering, was Forum Hadriani korte tijd de
informele hoofdstad van het Romeinse Rijk. Kort erop liet hij de
Muur van Hadrianus bouwen. Het onderzoek geeft meer inzicht in de
achterliggende strategie.
Zeldzame analyse
Het onderzoek van Buijtendorp biedt een zeldzame analyse van de
strategische en economische betekenis in relatie tot het
territorium. Een aantal van de relaties zijn samengevat in een
macro-economisch model uitgedrukt in de Romeinse geldeenheid.
Hij toont hoe stad en Limes economisch met elkaar verweven waren.
Via het Kanaal van Corbulo was de stad direct met de grensrivier de
Rijn verbonden. Ook geeft Buijtendorp aan dat bij Voorburg een
vlootstation lag.
De keizer die hier verbleef heeft ook in de eeuwen nadien nog
velen geinspireerd. Zo heeft de Franse schrijfster Marguerite
Yourcenar een roman geschreven, die een verbeelding inhoudt van de
memoires die Hadrianus geschreven zou kunnen hebben. Hier ziet u een film en interview met haar, terwijl
zij over de Muur van Hadrianus in Noord Engeland wandelt
.Hoewel zij de eerste vrouw werd die in de Académie Francaise werd
gekozen, kreeg zij de Nobelprijs voor de literatuur nooit. Maar
ach, ook Kafka of Philip Roth kregen die niet.....