• A
  • A
  • Digitale geletterdheid als noodzaak

    Iedere leerling straks een iPad?

    Iedere leerling straks een iPad?

    - “Nu is het de iPad, maar over twee maanden is het weer iets anders.” Als HAN-lector Leren met ICT onderzoekt Marijke Kral het gebruik en de meerwaarde van digitale toepassingen in het onderwijs. Op 25 mei pleit zij op ‘Meesterschap 2’ voor een versnelde ontwikkeling in de lerarenopleidingen. “De toenemende druk op talentontwikkeling en maatwerk kan niet zonder ICT."

    Het lectoraat Leren met ICT van de HAN werkt veel samen met onderwijsinstellingen en koepels om onderzoek te doen, nieuw verworven kennis te helpen implementeren, of als bron voor nieuwe onderzoeksvragen, vertelt Marijke Kral. "Er is nu een aantal studenten van de lerarenopleiding vo bezig met een afstudeeropdracht voor een ROC dat met laptopklassen werkt. Die studenten doen onderzoek naar de ervaringen van leerlingen in die laptopklassen. De resultaten daarvan kunnen die studenten dan ook weer meenemen naar de opleiding en naar scholen waar ze gaan werken."

    Samen ontwikkelen

    Op die manier is er volgens Kral al op verschillende niveaus sprake van uitwisseling van kennis. Van kennisdeling wil ze op dat gebied  echter niet spreken. "Ik heb het liever over het samen ontwikkelen van kennis. We werken niet volgens het model dat je als lectoraat onderzoek doet en  pas daarna de resultaten verspreidt."

    Het is dit samenwerken dat in veel facetten van het lectoraat aanwezig. In Arnhem loopt zelfs een project waarin 3 grote schoolbesturen met daarbinnen 66 basisscholen met elkaar samenwerken bij de integratie van ICT in hun onderwijs.  "Er werd al samengewerkt op het niveau van beheer en hard- en software, maar de scholen gaan nu ook steeds meer samen doen in het toepassen ervan ICT en zoeken daarbij de ondersteuning van de pabo en het lectoraat."

    "Vanuit het lectoraat hebben we de schoolplannen van alle betrokken scholen geanalyseerd met als doel tot een gezamenlijke innovatie- en onderzoeksagenda te komen op het terrein van leren met technologie. Die agenda is er inmiddels. Visieontwikkeling en versterking innovatiekracht in de scholen staan daar, naast inhoudelijke thema's hoog op. "Er is nog veel te ontwikkelen."

    Oefenen met nieuwe technologieën

    En ook voor de lerarenopleidingen zelf is er nog genoeg te ontwikkelen, ziet Marijke Kral. "Lang niet al onze studenten ervaren hoe het is om te werken in de rijke wereld van ICT. Iedere student zou daar juist mee om moeten leren gaan." Om dit te bewerkstelligen is het lectoraat dan ook bezig met de ontwikkeling van een zogeheten 'Exploratorium' waar studenten en opleiders van de Pabo in samenwerking met docenten en leerlingen uit het werkveld kunnen werken met de nieuwste technologieën.

    "Je moet dan denken aan serious gaming, augmented reality of een multitouch tafel, waaraan leerlingen samenwerkend leren. Het is belangrijk om te experimenteren met en te onderzoeken  wat er mogelijk is met hele nieuwe vormen van technologie." Het leren en de relatie met leerinhouden en doelgroepen staat hierbij altijd centraal, er wordt gewerkt aan concrete ontwikkel vragen vanuit de praktijk.

    De noodzaak om deze ontwikkelingen in het onderwijs te blijven volgen, wordt volgens Kral nog te weinig onderkend. "Ik vind serieus dat we daarin zouden moeten versnellen als lerarenopleidingen. We zouden meer een voortrekkersrol moeten nemen in het op innovatieve manieren inzetten van ICT voor leren." Er is wat dat betreft sprake van een kloof tussen wat zich buiten school en binnen de school afspeelt op het gebied van gebruik van digitale middelen. "Verder zijn de onderlinge verschillen in ICT-gebruik en -competenties groot. Je kan zeggen dat er sprake is van een nieuwe digitale kloof. Je moet natuurlijk ook in toenemende mate met al die middelen om kunnen gaan om in maatschappij en beroep te kunnen functioneren."

    Het schiet nog te weinig op

    "De toenemende druk op talentontwikkeling en maatwerk kan niet zonder ICT, maar het urgentiebesef ontbreekt. Het schiet nog te weinig op," ziet Kral. "Lerarenopleidingen moeten studenten opleiden met bagage, met een open minded houding en de bereidheid om nieuwe dingen uit te proberen. Nu is het de iPad, maar over twee maanden is het weer iets anders."

    Om die ontwikkeling te versnellen is het volgens Kral noodzakelijk digitalisering een prominente rol te geven in de doel- en taakstelling. "Digitale geletterdheid zou een formeel leerdoel moeten zijn in alle onderwijssectoren." Het 'Exploratorium' is één van de manieren om daaraan te werken. Een boodschap die Marijke Kral ook op het debat 'Meesterschap 2' wil verkondigen. "We moeten samen aan een cultuur werken waarin het vanzelfsprekend is om nieuwe (technologische) mogelijkheden voor leren uit te proberen en te onderzoeken."

    Marijke Kral is één van de lectoren die spreekt op het debat Meesterschap 2. Het debat vindt plaats op woensdag 25 mei 2011 van 15.00 - 17.30 uur in het auditorium van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) in Arnhem. Aanmelden kan via www.han.nl/debatmeesterschap2. Het aantal plaatsen is beperkt, wees er dus snel bij.