'Hij is de nachtmerrie van iedere bestuurder. Het schoolbeleid
is dan wel zus, maar hij doet het zo. De klas is zijn domein, daar
hebben de bobo`s niets over te zeggen. Gisteren gaf hij mij
college.
"Blackboard, daar heb ik niet zo veel mee. Een antwoord op je
e-mail kan ook een paar dagen duren, want ik werk hier slechts twee
dagen per week. Je kunt me bellen tot negen uur `s avonds. Schroom
niet, dat vind ik geen probleem." Ik vind het ook geen probleem,
omdat wat hij zegt me aan het denken zet. Dat is het belangrijkste.
Zijn college ging over de invloed van de maatschappelijke dynamiek
op onderwijs. Rationalisering, marktvergesellschaftung en
democratisering passeren de revue. Zijn er ook van die mooie
sociologische termen om de ondeugende docent te beschrijven?
Trouwens, ondeugendheid dekt de lading niet. Het is eerder een
soort burgerlijke ongehoorzaamheid. Docenten ageren tijdens college
wel vaker tegen de bureaucratie van de roosteraars, hun
opleidingsmanager of bestuurders daar nog verder boven. Vraag is:
komt de student daar verder mee? Beleid van uw werkgever
bekritiseren staat immers niet in de kerndoelen van mijn vak.
In veel gevallen zijn mopperende docenten vermakelijk en geef ik
ze gelijk. Bijvoorbeeld wanneer zij het nieuwe alomvattende
UvA-inschrijfsysteem 'SIS' weghonen. Wanneer ik me inschrijf voor
een vak heet dat tegenwoordig een studiedeel. Dit studiedeel moet
ik vervolgens in mijn winkelwagentje zetten. Ik hoef nog net niet
per vak te betalen met Ideal, maar het voelt alsof je een boek
bestelt via bol.com. Onderwijs is hier nu echt een product
geworden.
Tegelijkertijd is het nieuwe inschrijfsysteem aan de achterkant
een hele verbetering. Verschillende afdelingen kunnen veel beter
samenwerken. Daar is ook de student bij gebaat, die wordt sneller
geholpen. Dus als docenten kritiek uiten op de inrichting van het
onderwijs, verwacht ik dat zij dit academisch fileren. Genuanceerd
en volledig, zoals de rest van het college. Dan is het niet alleen
vermakelijk, maar draagt het bij aan mijn kritische academische
houding.
Docenten in het hoger onderwijs zijn bij uitstek het type mens
dat niet snel zal actievoeren. Na hun kritiek op de organisatie te
hebben geuit, halen zij de schouders op en richten zij zich weer op
de stof in mijn winkelwagentjes. Zo ook mijn docent. Lesgeven heeft
blijkbaar een therapeutische werking. De studenten zijn
psychiaters, de collegezaal een sofa.'
Lodewijk Berkhout studeert Onderwijskunde aan de UvA. Eerder
studeerde hij Biologie en was hij ASVA-voorzitter. Zijn vorige
column leest u hier.
REACTIE LIETEKE VAN VUCHT TIJSSEN
"Ik ga naar ze toe", vertelt Lieteke van Vucht Tijssen.
Mopperende docenten zijn ook op Inholland niet onbekend. Toch wil
de Inholland-bestuurster het beeld corrigeren dat Berkhout schetst
van de schouderophalende docent. "Ze komen ook met hun klachten bij
ons. We bespreken met elkaar wat er aan de hand is."
Op basis van deze gesprekken is Inholland bezig om de hogeschool
beter in te richten. "Ik noem specifiek de roostering hier, dat is
altijd een punt van zorg is. We zijn druk bezig om dat beter in te
richten, want het is één van de grootste 'dissatisfiers' voor
docenten. Het systeem moet goed ingevuld zijn."
Van Vucht Tijssen ziet in deze discussie de voortdurende strijd
tussen docenten en het management waar zij zelf deel van uitmaakt.
"Wij zijn dan weer boos op docenten die hun cijfers niet op tijd
inleveren, terwijl zij zich beklagen over hoe het systeem in elkaar
zit en waar ze alles kunnen vinden. Dus niet alleen de collegezaal
is wel eens ' een sofa' - zoals Lodewijk Berkhout puntig schrijft -
ook mijn kamer is dat af en toe. Daarom is het maar goed dat we met
elkaar het gesprek blijven aan gaan."