Ewine van Dishoeck bestudeert de chemie in het heelal. De ruimte
tussen de sterren is niet helemaal leeg, maar gevuld met ijle,
ijskoude gaswolken, zoals de donkere gebieden in de Orionnevel. Van
Dishoeck bestudeert de moleculen die daarin te vinden zijn: bekende
zoals waterstof en koolmonoxide, maar ook exotische verbindingen
die op aarde niet of nauwelijks bestaan.
Bijzondere aandacht heeft ze voor de vorming van sterren uit
ineenstortende wolken en voor het maken van planeten in de
stofschijven rond de jonge sterren. Voor dit onderzoek maakt ze
onder meer gebruik van ESO's Very Large Telescope (VLT) en de
Atacama Large Millimeter Array (ALMA), op 5000 meter hoogte in
Chili.
Momenteel doet ze met de Herschel-telescoop onderzoek naar de
waterkringloop in het heelal, en de rol die die speelt bij de
vorming van sterren. Van Dishoeck is een internationaal vermaard
onderzoeker, die het vrij jonge vakgebied van de astrochemie de
vorm gegeven heeft die het heeft. Ze speelt een leidende rol in het
organiseren van internationale projecten en samenwerkingen, en
brengt met enthousiasme haar complexe onderzoek onder de aandacht
van een breder publiek.
De 'Prijs Akademiehoogleraren' van de KNAW omvat een bedrag van
€ 1.000.000. Deze bijzondere stimulans is bedoeld als een 'lifetime
achievement award' voor onderzoekers die hebben aangetoond dat ze
tot de absolute top van hun vakgebied behoren.