• A
  • A
  • Geen buitenaardse klimaat omslag

    - Zorgde buitenaards spektakel voor het tijdelijk terugbrengen van de ijstijd? Stierf de mammoet door een vuurbal uit de ruimte? Helaas, deze Spielbergfilm hoeft niet gemaakt te worden na onderzoek van de UU, Leiden en RUG.


    In 2007 werd door Amerikaanse onderzoekers een buitenaardse inslag boven de ijskap op Noord Amerika aangewezen als oorzaak van deze plotselinge klimaatomslag. Deze inslag zou het uitsterven van de mammoet hebben veroorzaakt. De inslag veroorzaakte volgens de Amerikanen tevens op bosbranden op wereldschaal en verspreidde het zeldzame element iridium en bij de inslag gevormde nano-diamanten.

    Maar dit klopt toch niet. Dit blijkt uit onderzoek van de Faculteit Geowetenschappen van de Universiteit Utrecht samen met collega's van de Universiteit Leiden en Universiteit Groningen."Houtskool en nano-diamanten komen echter ook in jongere lagen voor, dus lang na de vermeende inslag. Daarmee lijkt het bewijs voor een buitenaardse oorzaak van de plotselinge klimaatverandering ontkracht", aldus promovenda Annelies van Hoesel van de Universiteit Utrecht.

    Houtskoollaag dankzij jongere bosbrand

    In de Nederlandse ondergrond is de laag (de zogenaamde Usselo laag) die de overgang naar de Jonge Dryas markeert duidelijk herkenbaar in veranderingen in de vegetatie. Er komt regelmatig een laagje houtskool voor, die in het Amerikaanse onderzoek gekoppeld werd aan de vermeende buitenaardse inslag. Voor het onderzoek werd bij Geldrop de Usselo laag nauwkeurig gedateerd en monsters werden onderzocht met elektronenmicroscopie.
     
    Uit het onderzoek blijkt dat de laag houtskool waarschijnlijk het gevolg is van een natuurlijke bosbrand en honderden jaren jonger is dan de vermeende inslag. Ook de nano-diamanten blijken jonger en hebben waarschijnlijk een andere oorsprong.

    Smelwater zorgde voor tijdelijke kou

    Na de laatste ijstijd werd de opwarming van de Aarde plotseling onderbroken waarbij ijstijdomstandigheden terugkeerden. Deze tijdelijk koude periode na het einde van de ijstijd duurde van 12900 tot 11700 jaar voor heden. De kou werd waarschijnlijk veroorzaakt door het plotseling leeglopen van een enorm meer van ijssmeltwater naar de Atlantische Oceaan.
     
    Daardoor stopte de oceaancirculatie waarmee warm water van rond de evenaar richting het noorden stroomt. De bosbranden die rond deze tijd in Nederland plaatsvonden, zijn ook te verklaren zonder buitenaardse inslag.

    Lees het artikel online op de website van PNAS: Nanodiamonds and wildfire evidence in the Usselo horizon postdate the Allerød-Younger Dryas boundary