• A
  • A
  • Rechtse retoriek en inhoud

    - Populisten op rechts zoeken niet alleen maar retoriek. Inhoud en gezag van de boodschap van 'hun partij' zijn zeker zo wezenlijk, zo blijkt uit het promotieonderzoek van Linda Bos (UvA). Maar de eigen stijl van de leider telt wel degelijk.

    Om electoraal succesvol te zijn moeten rechts-populistische partijen door hun kiezers worden gezien als 'normale' partijen. Daarnaast moeten deze partijen gezaghebbend overkomen op hun kiezers, niet alleen populistisch. Ten slotte blijkt uit Bos' proefschrift, dat rechts-populisten niet meer dan gevestigde politici afhankelijk zijn van de media voor hun succes.

    Mediatisering

    Bos besteedt in haar onderzoek aandacht aan factoren die centraal staan in het huidige politieke klimaat. Daarin kunnen de massamedia deze vaak nieuwe partijen 'maken of breken'. Dit dwingt deze partijen om hun leiders naar voren te schuiven om zich aan te passen aan mediatisering en personalisering.

    Bos keek naar de rol van politiek leiders, hun aanwezigheid in de media en hoe deze invloed heeft op hun imago en electorale steun. Hiervoor maakte ze onder meer gebruik van data verzameld tijdens de verkiezingscampagne van 2006, waaraan meerdere rechts-populistische partijen deelnamen.

    Rechts-populistisch leiders weten vaak op eigen wijze de aandacht van de media te trekken. Door zich op een specifieke - populistische - manier te uiten zouden zij niet alleen berichtgeving garanderen, maar ook aansluiting vinden bij kiezers in het algemeen en bij hun eigen kiezers in het bijzonder. Bovendien zouden zij hierin verschillen van gevestigde partijen. Hoewel deze aannames breed leven, is Bos de eerste die er onderzoek naar deed.

    Simpele en sterke taal

    Uit het onderzoek blijkt ook dat rechts-populistische leiders zich deels anders uiten in de media dan leiders van gevestigde partijen. Zij maken gebruik van een populistische stijl en een populistische retoriek. Hiermee trekken zij in elk geval de aandacht van de media.

    De populistische stijl wordt gekenmerkt door simpele en sterke taal met verwijzingen naar een potentiĆ«le crisis en een sterke leider die in de oplossing een sleutelrol kan spelen. Deze stijl sluit aan bij de populistische retoriek waarin 'de gewone man' wordt geplaatst ten opzichte van de politieke elite. Daarnaast blijkt dat met name de potentiĆ«le achterban van deze partijen - de lageropgeleiden, de politiek cynici en degenen met minder politiek zelfvertrouwen - zich meer aangetrokken voelt tot deze stijl.