• A
  • A
  • Saxion wint eerste award voor open access in hbo

    Thom de Graaf reikt de HBOAward 2017 uit

    Thom de Graaf reikt de HBOAward 2017 uit

    - Een spannende strijd zoals met uitgevers als Elsevier wordt er niet gevoerd, maar ook het hbo werkt hard aan het toegankelijk maken van onderzoek. Saxion ontving deze week de eerste HBOAward van SURF en mag zich komend jaar de voorvechter van Open Access in het hbo noemen.

    “We zijn een groep nerds die voortbouwen op een al bestaande, solide fundatie,” vertelt Sarah Coombs bij de uitreiking van de HBOAward 2017 tijdens het SURF-seminar Verder bouwen aan Open Science in Utrecht. Coombs is adviseur onderzoeksondersteuning bij Saxion en betrokken bij het prijswinnende project. Het afgelopen jaar reikte SURF maandelijks een award uit aan initiatieven in het hbo om praktijkgericht onderzoek zo toegankelijk mogelijk te maken.

    Alles in één database

    Het Saxion-project Open access mogelijk maken, op weg naar Open Science was begin 2017 de eerste maandwinnaar en ontvangt nu ook de jaarprijs. Het project dat geleid wordt door de bibliotheek van de hogeschool heeft zich de komende jaren ten doel gesteld om al het in de instelling gedane onderzoek open access beschikbaar te maken, tenzij dat echt niet kan.

    Belangrijkste troef daarbij is een centrale repository, een online databank, die de hogeschool zelf ontwikkelde. “Het is natuurlijk een hoop werk, maar ik denk dat het heel waardevol is dat al het onderzoek in onze opslag ook echt onze eigendom is en niet van bijvoorbeeld Elsevier”, vertelt Coombs. “Wij faciliteren alles voor onze onderzoekers. Het beheer van metadata, of iets goud, groen of hybride wordt gepubliceerd, wij regelen het”, legt Coombs uit.

    Het voordeel daarvan is dat de hogeschool volledig op de hoogste is van al het onderzoek dat er door lectoren en onderzoekers wordt uitgebracht. “We zijn er nog niet helemaal, maar de doelstelling is dat in 2018 alle lectoren met hun onderzoek in het systeem zitten.” Het hele onderzoeksproces, van projectvoorstel en subsidieaanvraag tot opslag van data en publicaties, moet zo een vloeiend proces worden waarvoor onderzoekers steeds op een plek terecht kunnen. Op die manier is ook duidelijk de impact van het praktijkgericht onderzoek zichtbaar te maken.

    Zendtijd voor Open Access

    “Valorisatie is een kerntaak van het hbo”, zegt Vereniging Hogscholen-voorzitter Thom de Graaf tijdens het seminar. Volgens De Graaf heeft het altijd moeite gekost om bestuurders in beweging te krijgen voor het thema Open Access. “Het is een thema waar bestuurders vaak ver weg van bleven, omdat het te veel met ICT te maken had. Dat is volgens mij inmiddels wel veranderd.”

    Ook John Doove die als programmamanager Open Access bij SURF de HBOAward coördineert herkent die verandering. “Ik heb het idee dat mede dankzij Sander Dekker het thema Open Science de afgelopen jaren genoeg zendtijd heeft gehad.” Niettemin zijn er volgens Doove nog genoeg stappen te zetten om Open Science de standaard te laten worden in het praktijkgericht onderzoek.

    “Zeker op het punt van de erkenning en waardering van Open Access gepubliceerd onderzoek is nog een wereld te winnen,” stelt Doove. Met name de uitbreiding van Open Access naar Open Science als focus vanuit Den Haag en Europa is daarbij volgens hem een belangrijke stap. “Het gaat er ook om dat we op een goede manier omgaan met de data die door onderzoekers wordt gegenereerd. Daar moeten duidelijke afspraken over komen. We moeten met name goed nadenken over de omgang met eigenaarschap.”