Van Engelshoven ‘ongelukkig’ over ophef, maar gaat weekendonderwijs ‘niet onmogelijk maken’

Nieuws | de redactie
19 juni 2020 | De suggestie van Minister Van Engelshoven dat hoger onderwijsinstellingen gebruik zouden kunnen maken van avond- en weekendonderwijs, heeft voor veel ophef in het hoger onderwijs gezorgd. Het blijft een besluit dat genomen moet worden in goed overleg tussen bestuur en medezeggenschap, zegt ze in debat met de Tweede Kamer. Maar ze sluit avond- en weekendonderwijs alsnog niet uit.
Minister in de Tweede Kamer

Het wegwerken van achterstanden in het hoger onderwijs binnen het geboden tijdsvenster in het OV, het lijkt vooralsnog een onoplosbare puzzel. In een schriftelijk overleg met de Kamer dat afgelopen dinsdag werd gepubliceerd, wees minister Ingrid van Engelshoven in antwoord op vragen van CDA, PvdA en GroenLinks op de ruimte die instellingen hebben om onderwijs te verzorgen in de avonden en weekenden.

“Het is niet bedoeld als uitnodiging om in groten getale avond- of weekendonderwijs te gaan verzorgen, maar dat met het tijdsvenster dit niet onmogelijk wordt gemaakt. Het benutten van deze ruimte, die regulier ook bestaat, kan er immers aan bijdragen dat studievertraging kan worden ingelopen, zonder dat het leidt tot knelpunten in het OV”, zo schreef zij aan de Kamer.

Berichtgeving van ScienceGuide hierover leidde woensdag tot woedende reacties op sociale media. Zo gaven docenten aan nu al veel van hun werk – noodgedwongen – buiten de reguliere werktijden te moeten doen. Studenten wezen de minister op het feit dat zij de uren in de avond en het weekend gebruiken om te werken om hun studie te bekostigen. Alleen al de suggestie bleek dus al een stap te ver. Tijdens het debat over corona en het mbo gingen de Kamer en de minister donderdag in op de ontstane onrust in het hoger onderwijs.

Ik hoop dat de minister een leuke serie aan het kijken was

Onderwijswoordvoerder Peter Kwint van de SP had grote zorgen op dit punt en verwees daarbij naar de reacties op de suggestie van de minister. “Ik hoop voor de minister dat zij gisteravond haar telefoon op een veilige afstand had liggen een leuke serie aan het kijken was,” stelde onderwijsvoerder Kwint van de SP die daar koeltjes aan toevoegde: “De reacties vanuit het onderwijsveld waren gematigd enthousiast. Laat ik het zo zeggen. Er werd niet heel goed gereageerd op het voorstel van de minister om in de avonduren en in de weekenden wat onderwijs te verzorgen.”

Kwint had gezien de inzet van het personeel de afgelopen periode wel begrip voor deze reacties uit het onderwijs. “Dit zijn mensen die zich een slag in de rondte hebben gewerkt om alsnog te proberen om iets aan onderwijs te geven in deze onmogelijke omstandigheden. Dan kan ik mij het wel voorstellen dat het flink in het verkeerde keelgat schiet als je hoort: ga maar buiten de spits reizen want dan is het wat minder druk in de trein en doe maar iets in het weekend en iets in de avonden. Terwijl je een gezin, een partner of een leuke hobby hebt.”

Ik was hogelijk verbaasd

De minister stelde dat de ontstane commotie berustte op een misverstand. “Ik was hogelijk verbaasd toen ik allerlei reacties zag over het werken in de avonden en in de weekenden.” Ze stelde dat dit voorstel niet van haar kwam, maar dat ze reageerde op de vragen vanuit de Kamerfracties.  “Als u nog eens goed kijkt, wat ik de Kamer heb geschreven dan leest u dat ik juist niet wil dat we met z’n allen in de avonden en in de weekenden les gaan geven.”

“Ik zie als geen ander hoe hoog die werkdruk is geweest. En dat we heel prudent moeten zijn om docenten nog te vragen in andere uren les te geven. Ik was daar heel ongelukkig mee, omdat ik juist heb gezegd: het is niet de bedoeling.” Toch wilde ze de optie wel openhouden voor instellingen waar deze wens wel leeft. “Als er situaties zijn dat er instellingen in samenspraak met de studenten en docenten daar wel iets willen doen, dan gaan we dat niet onmogelijk maken.”

Studenten grote prioriteit

De minister legde de bal vervolgens bij het openbaar vervoer. “Ik denk dat wij ons allemaal realiseren dat lesgeven tussen 11:00 en 15:00 uur verre van optimaal is. En dat het grote beperkingen oplegt. Het is voor niemand de eerste keuze geweest, ook niet voor de OV-bedrijven, laat ik daar helder over zijn.”

Laat studenten niet achteraan aansluiten in het OV

“We moeten zorgen dat we als samenleving stap voor stap weer opengaan,” vervolgde ze en benadrukte daarbij dat studenten wat haar betreft niet achteraan in de rij hoeven aan te sluiten. “De staatssecretaris van IenW en ik geven grote prioriteit aan studenten. Wij willen alle twee dat het onderwijs zo veel mogelijk open kan. Wij hopen daar ook snel stappen in te zetten.”

Dat had ik zorgvuldiger kunnen doen

In antwoord op vragen van Kirsten van den Hul (PvdA) moest de minister wel erkennen dat studenten, noch docenten, bij de besluiten over aangepaste onderwijstijden zijn zijn betrokken geweest. “Dat had ik zorgvuldiger aan de voorkant met de bonden kunnen doen. Ik ben zeker van plan in deze periode om stap voor stap medewerkers en de bonden mee te nemen in dit overleg.”

Die periode ging duidelijk nog niet meteen in, want donderdagmiddag nog was er een nieuw overleg met de koepels, de minister van OCW, de staatssecretaris van IenW en de vervoersbedrijven, waar de studentenbonden en de vakbonden wederom niet aanwezig zijn.

Kwint wilde in het verlengde hiervan graag weten welke rechten docenten eigenlijk hebben als zij geconfronteerd worden met het verzorgen van avond- en weekendonderwijs. “Wat betekent dan: ‘als iedereen het er mee eens is, dan ga ik het niet tegenhouden.’ Wie zijn dan iedereen?”

De minister stelde dat het besluit over te gaan op avond- en weekendonderwijs aan het bestuur en de medezeggenschap is. “Uiteindelijk is dat tussen werkgevers en werknemers. En tussen instelling en personeel. Als er over afwijkende roosters wordt gesproken dan moet dat heel zorgvuldig in de medezeggenschap gebeuren.”

In de voorafgaande schriftelijke beantwoording wees de minister op de reeds bestaande mogelijkheid om binnen ‘afwijkende werktijden’ te werken. Uit de reacties op sociale media bleek woensdagavond al dat in ieder geval geen van de universiteiten hier plannen voor heeft: “Snelle inventarisatie onder universiteiten wijst uit: dit gaat niet gebeuren,” aldus de VSNU op Twitter.


Schrijf je in voor onze nieuwsbrief
«

ScienceGuide is bij wet verplicht je toestemming te vragen voor het gebruik van cookies.

Lees hier over ons cookiebeleid en klik op OK om akkoord te gaan

OK