Tijdens het symposium van NWO, georganiseerd in het kader van de
International Open Access week, vielen vele aanmoedigen en redenen
om Open Access te publiceren te beluisteren. Ook uit een meer
onverwachte hoek. Zo sprak Derk Haank, CEO Springer Science and
Business Media van Uitgeverij Springer, bemoedigende woorden over
de ontwikkeling van Open Access publishing. Hij verklaarde tevens:
"If the academic community thinks this is a better model than the
'old' subscription model, be our guest."
NWO-voorzitter Jos Engelen noemde het verhaal van Springer een
stuk positiever dan hij zich kon herinneren. Wel sprak hij Haanks
opmerking over het lot van OA publishing tegen. "It will never take
over the old model", aldus Haank. "It's gonna be the standard way
of publishing, sooner or later", aldus Engelen. Dat Engelen
voornemens is deze ambitie waar te maken, bleek eens te meer. (zie
ook het ScienceGuide-interview met de voorzitter van NWO over Open
Access hier)
Extra subsidie voor OA
Derk Haank liet in zijn presentatie zien dat binnen elke
wetenschappelijke discipline inmiddels Open Access-tijdschriften
worden gepubliceerd. NWO gaf onlangs al aan dat er vooral binnen
het gebied van de Nederlandse geesteswetenschappen meer ruimte voor
en behoefte is aan kwalitatief hoogwaardige Open Access Journals.
Senioronderzoekers van Nederlandse Instellingen voor
Wetenschappelijk Onderwijs en Onderzoek, en senioronderzoekers van
de door NWO erkende instituten, konden een startsubsidie van €
45.000 voor zulke tijdschriften bij NWO aanvragen. Gisteren maakte
Engelen bekend dat NWO de regeling nu over alle wetenschappelijke
disciplines uitspreidt. Hier is een subsidieregeling ter grootte
van € 1 miljoen voor geopend.
Aan het einde van de bijeenkomst was er onverwachts nog meer
reden tot juichen voor aanhangers van Open Access. Aangezien de
zaal bevolkt was met researchers en bibliotheekmedewerkers die zich
al met OA bezig houden, leek Engelens slotpleidooi toch een beetje
een preek voor eigen parochie. Engelen vertelde ScienceGuide na
afloop dat hij tijdens zijn rede hier het probleem van inzag en dat
dit hem ter plekke op een nieuw idee had gebracht.
Voornaamste horde
Improviserend vertelde hij het publiek nog eens extra subsidies
te willen verstrekken aan elke wetenschappelijke conferentie die
een additionele sessie over het nut van Open Access publishing in
het programma wil opnemen. Dit lijkt een goede manier om de
voornaamste horde te nemen die de opmars tegenhoudt: niet het
overhalen van uitgevers, maar de bereidheid en kennis van
wetenschappers om Open Access te publiceren. "Scientist don't want
to be bothered. They want to focus on their research. Not on novel
ways to publish", zo duidde Engelen het. Wanneer en of NWO
daadwerkelijk met zo'n subsidie over de brug zal komen is nog niet
definitief bekend.